Optoppen van een woonensemble in Valkenboskwartier Den Haag

Optoppen van een woonensemble in het Valkenboskwartier

Een integrale visie op optoppen binnen de bestaande stad

Voor twee naast elkaar gelegen woningen in het Valkenboskwartier in Den Haag ontwierp CNCPT A een dakopbouw waarmee extra woonruimte wordt toegevoegd en de woningen toekomstbestendig worden gemaakt. Tijdens het vergunningstraject ontstond echter een bredere ontwerpvraag.

Hoewel de opdracht betrekking had op twee woningen, vroeg de gemeente Den Haag om het ontwerp uit te werken alsof het volledige architectonische ensemble van drie woningen zou worden opgetopt. Op deze manier kon zorgvuldig worden beoordeeld hoe de uitbreiding zich zou verhouden tot het bestaande straatbeeld en welke invloed deze zou hebben op de ruimtelijke kwaliteit van de omgeving.

Deze aanvullende ontwerpstudie vormde een belangrijk onderdeel van het vergunningstraject en laat zien hoe optoppen niet alleen een bouwkundige ingreep is, maar ook een stedenbouwkundige opgave waarin de samenhang van een straat centraal staat.

Optoppen met respect voor het bestaande straatbeeld

Optoppen is een actuele strategie om binnen de bestaande stad extra woonruimte toe te voegen zonder nieuwe bouwlocaties aan te spreken. Een succesvolle optopping vraagt echter om meer dan het plaatsen van een extra bouwlaag. Juist de relatie tussen architectuur, stedenbouw en het bestaande straatbeeld bepaalt de kwaliteit van het eindresultaat.

De drie woningen vormen samen één herkenbaar architectonisch ensemble met een eigen vormentaal die zich onderscheidt van de omliggende bebouwing. Daarom is de uitbreiding niet ontworpen als drie afzonderlijke dakopbouwen, maar als één samenhangende architectonische compositie.

De nieuwe bouwlaag brengt het ensemble bovendien op gelijke hoogte met het aangrenzende bouwblok, waardoor de straatwand beter in balans komt en de ruimtelijke structuur van de straat wordt versterkt.

Een nieuwe woonlaag met meer licht, ruimte en buitenleven

De dakopbouw bood niet alleen extra vierkante meters, maar vormde ook de aanleiding om de woningen opnieuw te organiseren.

De woonkamers zijn verplaatst naar de nieuwe bovenste verdieping zodat zij direct aansluiten op de royale dakterrassen aan de tuinzijde. Hierdoor profiteren de belangrijkste leefruimtes optimaal van daglicht, uitzicht en privacy.

De terrassen vormen een natuurlijk verlengstuk van de woonkamers en creëren een hoogwaardige buitenruimte midden in de stad. Door deze nieuwe indeling ontstaat een eigentijdse woonkwaliteit die aansluit op de wensen van de moderne stedelijke bewoner.

Architectuur die het ensemble versterkt

Een belangrijk uitgangspunt binnen het ontwerp was het behouden van de architectonische samenhang van de drie woningen.

Hoewel slechts twee woningen onderdeel uitmaken van de daadwerkelijke ontwikkeling, is het volledige ensemble als uitgangspunt genomen voor de architectonische uitwerking. Hierdoor kon zorgvuldig worden onderzocht hoe de uitbreiding zich verhoudt tot de bestaande bebouwing en hoe de nieuwe daklijn een positieve bijdrage levert aan het straatbeeld.

Deze integrale benadering resulteert in een rustige en evenwichtige uitbreiding waarin de oorspronkelijke architectuur herkenbaar blijft.

Verduurzaming als vanzelfsprekend onderdeel van de uitbreiding

Naast de ruimtelijke kwaliteit is ook veel aandacht besteed aan de energieprestatie van de woningen.

De nieuwe dakopbouw is ontworpen volgens de isolatie-eisen voor nieuwbouw uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (BBL). De gevels en het dak zijn voorzien van hoogwaardige Rc-isolatie en de nieuwe kozijnen zijn uitgevoerd met HR++ beglazing.

Hierdoor verbetert niet alleen het wooncomfort, maar wordt ook een belangrijke stap gezet richting een energiezuinigere en toekomstbestendige woning.

Integraal ontworpen in BIM

De volledige studie en technische uitwerking zijn ontwikkeld in BIM.

Door architectuur, constructie en bouwkundige detaillering integraal in één digitaal model uit te werken konden alle disciplines optimaal op elkaar worden afgestemd. Deze werkwijze biedt juist bij optoppingsprojecten grote voordelen, omdat bestaande en nieuwe constructies nauwkeurig op elkaar moeten aansluiten.

Hierdoor ontstaat een efficiënter ontwerpproces, een betere voorbereiding van de uitvoering en een hogere bouwkwaliteit.

Optoppen als duurzame vorm van stedelijke verdichting

De groeiende woningbehoefte vraagt om slimme oplossingen binnen de bestaande stad. Optoppen biedt de mogelijkheid om extra woonruimte toe te voegen zonder nieuwe ruimte op maaiveldniveau in beslag te nemen.

Dit project laat zien dat optoppen veel meer is dan een technische uitbreiding. Door de opgave vanuit het volledige architectonische ensemble te benaderen ontstaat een ontwerp dat niet alleen de woningen versterkt, maar ook een positieve bijdrage levert aan de kwaliteit van het straatbeeld.

Het project vormt daarmee een mooi voorbeeld van hoe architectuur kan bijdragen aan duurzame stedelijke verdichting met respect voor de bestaande bebouwing.

Projectgegevens

Project: Optoppen van een woonensemble

Locatie: Valkenboskwartier, Den Haag

Opdrachtgever: Projectontwikkelaar

Werkzaamheden: Architectonisch ontwerp, omgevingsvergunning, technische uitwerking en BIM-coördinatie

Programma: Dakopbouw en herindeling van twee woningen, uitgewerkt als totaalvisie voor een ensemble van drie woningen

Status: In uitvoering

Samenwerking met

Constructeur: Bureau Broersma

Kenmerken

Projecttype: Optoppen, dakopbouw en renovatie

Gebouwtype: Grondgebonden stadswoningen

Locatie: Valkenboskwartier, Den Haag

Programma: Dakopbouw, herindeling en dakterrassen

Ontwerpvisie: Ontwikkeld vanuit de samenhang van het volledige woonensemble

Duurzaamheid: HR++ beglazing en Rc-isolatie conform de nieuwbouweisen uit het BBL

Digitale uitwerking: Volledig ontworpen en uitgewerkt in BIM

Bijzonderheden: Op verzoek van de gemeente uitgewerkt als integrale studie voor het volledige ensemble van drie woningen

Veelgestelde vragen

Wat is optoppen?

Optoppen is het toevoegen van een extra bouwlaag op een bestaand gebouw. Door bestaande bebouwing zorgvuldig uit te breiden kan extra woonruimte worden gerealiseerd zonder nieuwe bouwgrond aan te spreken. Een goede optopping vraagt om een integrale afweging van architectuur, constructie, stedenbouw en de bestaande omgeving.

Waarom is het ontwerp uitgewerkt voor drie woningen terwijl de opdracht twee woningen betrof?

Tijdens het vergunningstraject vroeg de gemeente Den Haag om de uitbreiding te beoordelen vanuit het volledige architectonische ensemble van drie woningen. Hierdoor kon de ruimtelijke impact op het straatbeeld zorgvuldig worden beoordeeld en ontstond een samenhangende totaalvisie.

Waarom zijn de woonkamers naar de bovenste verdieping verplaatst?

Door de woonkamers direct aan de nieuwe dakterrassen te koppelen profiteren de belangrijkste leefruimtes optimaal van daglicht, uitzicht en buitenruimte. Hierdoor ontstaat een eigentijdse woonkwaliteit die aansluit op de manier waarop mensen vandaag de dag wonen.

Welke duurzame maatregelen zijn toegepast?

De dakopbouw is ontworpen met HR++ beglazing en hoogwaardige Rc-isolatie conform de nieuwbouweisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (BBL). Daarmee wordt zowel het wooncomfort als de energieprestatie van de woningen aanzienlijk verbeterd.

Ook plannen voor een dakopbouw of optopping?

Het optoppen van bestaande gebouwen vraagt om een integrale benadering waarin architectuur, constructie en stedenbouw samenkomen. CNCPT A begeleidt het volledige traject, van de eerste haalbaarheidsstudie en de omgevingsvergunning tot de technische uitwerking en BIM-coördinatie. Zo realiseren we uitbreidingen die niet alleen extra woonruimte creëren, maar ook de kwaliteit van de bestaande stad versterken.